एनडजेमेना (चाड), १४ वैशाख । पूर्वी चाडमा पानीको स्रोतलाई लिएर सुरु भएको स्थानीय विवाद तीव्र प्रतिशोधात्मक हिंसामा परिणत हुँदा कम्तीमा ४२ जनाको ज्यान गएको छ । सुडान सीमासँग जोडिएको क्षेत्रमा भएको यो घटना स्रोत अभाव र बढ्दो अस्थिरताले कसरी ठूलो मानवीय सङ्कट निम्त्याउन सक्छ भन्ने उदाहरणका रूपमा देखिएको छ ।
उपप्रधानमन्त्री लिमाने महामतका अनुसार शनिबार वाडी फिरा प्रान्तको इगोटे गाउँमा दुई परिवारबीच पानी प्रयोगको विषयमा सुरु भएको झडप चाँडै व्यापक हिंसामा परिणत भएको थियो । घटनामा १० जना घाइते भएका छन् । उनीहरूलाई प्रान्तीय स्वास्थ्य केन्द्रमा उपचारका लागि लगिएको छ ।
महामतले झडप एकै ठाउँमा सीमित नरही वरपरका क्षेत्रमा फैलिँदै गएको बताउँदै त्यसलाई नियन्त्रणमा लिन सेना परिचालन गर्नुपरेको जानकारी दिनुभयो । उहाँका अनुसार सुरक्षाकर्मीको ‘द्रुत हस्तक्षेप’ का कारण स्थिति नियन्त्रणमा ल्याउन सफल भएको र अहिले अवस्था सामान्यतर्फ फर्किएको छ ।
सरकारले घटनापछि गाउँस्तरमा परम्परागत सहमति–समाधान प्रक्रिया अघि बढाउने र दोषी पहिचान गरी कानूनी कारबाही सुरु गर्ने घोषणा गरेको छ । यसले स्थानीय स्तरमा विवाद समाधान र दीर्घकालीन शान्ति कायम गर्ने प्रयासलाई जोड दिने सङ्केत गरेको छ ।
चाडमा यस्ता अन्तरसामुदायिक झडपहरू नयाँ होइनन् । विशेषगरी पानी, जमिन र चरनजस्ता सीमित स्रोतहरूमा निर्भर समुदायबीच बारम्बार विवाद हुने गरेको छ । गत वर्ष पनि दक्षिणपश्चिमी क्षेत्रमा किसान र गोठालाबीच भएको हिंसामा ४२ जनाको मृत्यु भएको थियो भने धेरै घरहरू जलाइएको थियो ।
पूर्वी चाडका क्षेत्रहरू अहिले अझ संवेदनशील अवस्थामा छन्, जहाँ सुडानमा जारी द्वन्द्वका कारण हजारौँ शरणार्थीहरू आश्रय लिएर बसेका छन् । यसले स्थानीय स्रोतहरूमा थप दबाब सिर्जना गरेको छ र सुरक्षाको चुनौती बढाएको छ ।
सीमापारबाट सशस्त्र समूहहरू प्रवेश गर्ने घटनाहरू बढेपछि चाड सरकारले फेब्रुअरीदेखि ‘अर्को सूचना नआउन्जेल’ का लागि सुडानसँगको सीमा बन्द गरेको थियो । सरकारका अनुसार सीमा क्षेत्रको स्थायित्व कायम राख्न आवश्यक सबै उपायहरू अपनाइनेछन् ।
