बेइजिङ । ताइवान विषयलाई लिएर चीन–जापान सम्बन्धमा चर्किएको कूटनीतिक तनावबिच चीनले मङ्गलबार ४० जापानी कम्पनीमाथि कडा निर्यात निगरानी र नियन्त्रण उपाय घोषणा गरेको छ ।
बेइजिङले २० कम्पनीलाई सिधै निर्यात नियन्त्रण सूचीमा राख्दै चिनियाँ निर्यातकर्तालाई ती संस्थासँग दोहोरो प्रयोगका सामग्रीको कारोबार गर्न प्रतिबन्ध लगाएको छ भने थप २० कम्पनीलाई कडा निगरानी सूचीमा समावेश गरेको छ ।
चिनियाँ वाणिज्य मन्त्रालयका अनुसार नागरिक र सैन्य दुवै प्रयोजनमा प्रयोग गर्न सकिने दोहोरो प्रयोग सामग्री अब ती २० कम्पनीलाई बेच्न पाइने छैन ।
मन्त्रालयले जारी गरेको विज्ञप्तिमा सबै चलिरहेका सम्बन्धित गतिविधि तुरुन्तै बन्द हुनुपर्छ भनेर स्पष्ट निर्देशन दिइएको छ । त्यस्तै विदेशी संस्था वा व्यक्तिलाई समेत चीनमा उत्पादित त्यस्ता सामग्री ती सूचीकृत कम्पनीलाई उपलब्ध गराउन रोक लगाइएको छ ।
प्रतिबन्ध सूचीमा परेका कम्पनीमा जहाज निर्माण, विमान इन्जिन तथा समुद्री मेसिनरी उत्पादनमा संलग्न मित्सुबिसी हेवी इन्डस्ट्रिजका सहायक कम्पनी, कावासाकी हेभी इन्डस्ट्रिज तथा फुजिट्सुका केही डिभिजन समावेश छन् ।
निगरानी सूचीमा राखिएका कम्पनीसँग कारोबार गर्न चाहने चिनियाँ निर्यातकर्ताले व्यक्तिगत इजाजतपत्रका लागि आवेदन दिनुपर्नेछ र जोखिम मूल्याङ्कन प्रतिवेदनसहित जापानी सेनाले ती सामग्री प्रयोग नगर्ने लिखित प्रतिबद्धता पेस गर्नुपर्ने व्यवस्था गरिएको छ । उक्त सूचीमा सुबारू कर्पोरेसन, मित्सुबिसी मटेरियल्स कर्पोरेसन र इन्स्टिच्युट अफ साइन्स टोकियोजस्ता संस्था रहेका छन् ।
यो निर्णयलाई गत नोभेम्बरमा जापानी प्रधानमन्त्री साने ताकाइचीले ताइवानको सुरक्षासम्बन्धी सम्भावित अवस्थाबारे व्यक्त गरेको धारणापश्चात् विकसित हुँदै आएको द्विपक्षीय संवेदनशीलताको निरन्तरताको रूपमा हेरिएको छ ।
बेइजिङले ताइवानलाई आफ्नै भूक्षेत्रको रूपमा व्याख्या गर्दै आएको छ र यस सम्बन्धमा आफ्नो अडान स्पष्ट राख्दै आएको छ । ताइवानको हैसियतबारे बाह्य पक्षबाट आउने अभिव्यक्तिप्रति चीनले सामान्यतया सावधानीपूर्ण र संवेदनशील प्रतिक्रिया जनाउँदै आएको छ । (रासस/एपी)
