सिड्नी । अस्ट्रेलियामा नयाँ घरनिर्माणमा आवासीय जग्गाको बढ्दो मूल्यले ठुलो असर पारेको देखिएको छ ।
आवास निर्माण उद्योग सङ्घको प्रतिवेदनले देशभर नयाँ घरनिर्माणका लागि जग्गाको मूल्य अत्यधिक वृद्धि भएको देखाएको हो ।
प्रतिवेदन अनुसार सन् २००० देखि नयाँ घरनिर्माणका लागि जग्गाको मूल्यमा पाँच सय १३ प्रतिशतभन्दा बढी वृद्धि भएको छ । त्यही अवधिमा निर्माण लागत र दक्ष कामदारको मूल्य करिब एक सय ५० प्रतिशतले बढेको छ ।
सेप्टेम्बर २०२५ सम्मको एक वर्षमा राष्ट्रियस्तरको जग्गाको मूल्य १० प्रतिशतभन्दा बढी बढेको प्रतिवेदनले उल्लेख गरेको छ, जुन समग्र अर्थतन्त्रको मूल्य वृद्धिको दरको तीन गुणा हो ।
सङ्घीय अर्थशास्त्रीले भने– ‘अस्ट्रेलियामा घरको मूल्य बढ्नुको मुख्य कारण जग्गा हो । सरकारी नीतिअनुसार पूर्वाधार लागत, ढिलाइ र योजनासम्बन्धी शुल्क जग्गाको मूल्यमा समाहित भई नयाँ घर खरिदकर्ताले तिर्नुपर्ने अवस्था सिर्जना भएको छ ।’
अस्ट्रेलियाको सङ्घीय, राज्य र क्षेत्रीय सरकारले २०२३ मा पाँच वर्षभित्र देशभर १२ लाख नयाँ घरनिर्माण गर्ने लक्ष्य तय गरेका थिए ।
राष्ट्रिय आवास आपूर्ति तथा सस्तो आवास परिषदको २०२५ को वार्षिक प्रतिवेदन अनुसार, सन् २०२४ मा एक लाख ७७ हजार नयाँ घर निर्माण भए, जुन अनुमानित माग दुई लाख २३ हजार भन्दा कम हो ।
प्रतिवेदनले २०२४ देखि पाँच वर्षभित्र नौ लाख ३८ हजार नयाँ घरनिर्माण हुने भविष्यवाणी गरेको छ तर कुनै पनि राज्य वा क्षेत्रमा आ्फ्फ्नो राष्ट्रिय लक्ष्य पूरा गर्न सक्ने सम्भावना छैन । (रासस/सिन्ह्वा)
