कञ्चनपुर । कञ्चनपुरमा नेकपा (मसाल) को इतिहास र राजनीतिसँग निरन्तर जोडिने नाम हो लाहानु चौधरी । कञ्चनपुरको दक्षिणी क्षेत्र बेलौरी, पौलाहका लाहानु २०४६ सालमा नेकपा (मसाल) मा आवद्ध हुनुभयो । त्यसयता लगातार पार्टी र आन्दोलनमा सक्रिय रहँदै आउनुभएको छ ।

२०४६ सालको जनआन्दोलनमा लाहानुले पार्टीको तर्फबाट अग्रणी भूमिका खेल्नुभयो । पञ्चायती व्यवस्थाको अन्तपछि देशमा बहुदलीय व्यवस्था स्थापना भयो । नेकपा (मसाल) ले २०४८ सालको आम निर्वाचन बहिष्कार गर्ने निर्णय गर्यो । संविधान सभाको निर्वाचनमार्फत जनताका प्रतिनिधिहरुले नै संविधान लेख्न पाउनुपर्ने मसालको अडान थियो ।

संविधान सभाको निर्वाचन माग गर्दै कञ्चनपुरमा भएको बहिष्कार आन्दोलनको नेतृत्व लाहानु चौधरीलगायतको टिमले गरेको थियो ।
चौधरी सम्झनुहुन्छ, ‘त्यतिबेला कञ्चनपुरमा एकातिर मसालको तीब्र संगठन विस्तार भइरहेको थियो, अर्कोतिर निर्वाचन बहिष्कार आन्दोलन चलेको थियो । संविधान सभाको चुनाव माग गर्दै हामीले ठाउँ ठाउँमा कालो झण्डा देखायौं । सानो टिम भएपनि बहिष्कार आन्दोलन उत्साहका साथ सञ्चालन गरेका थियौं ।’

कञ्चनपुरमा मसालको संगठन निर्माण गर्न अग्रणी भूमिका खेलेका चौधरी पार्टीले सञ्चालन गर्ने हरेका संघर्षमा सामेल हुँदै आउनुभएको छ ।

तत्कालिन राजा ज्ञानेन्द्रले लागू गरेको निरंकुश व्यवस्थाको विरोधमा भएको आन्दोलन वा माओवादीको कथित जनयुद्धका क्रममा पार्टीले सञ्चालन गरेको भण्डाफोर अभियानमा उहाँको उल्लेखनीय योगदान रहयो । पार्टीले ‘माओवादी होसमा आऊ, गरीब जनता नसताऊ’ भन्दै सञ्चालन गरेको संघर्षमा चौधरीले नेतृत्वदायी भूमिका खेल्नुभएको थियो ।

कथित जनयुद्धका क्रममा माओवादी र राज्य पक्षबाट विभिन्न स्थानमा जनतामाथि चरम ज्यादती भएपनि मसालको प्रभाव रहेका स्थानमा भने त्यस्तो ज्यादती निकै कम थियो । कारण हो, पार्टीको ‘न सुराकी, न खुराकी’ को नीति । जसलाई लाहानु चौधरी जस्ता अग्रज नेता कार्यकर्ताहरुले दृढतापूर्वक लागू गरेका थिए र जनतामाथि हुने हरेक ज्यादतीको अग्रपंक्तिमा उभिएर विरोध र भण्डाफोर गरेका थिए ।

लाहानु चौधरी नेकपा (मसाल) र राष्ट्रिय जनमोर्चाका विभिन्न जिम्मेवारीमा रहेर पार्टीले दिएका जिम्मेवारी पुरा गर्दै आउनुभएको छ । त्यसक्रममा उहाँ राष्ट्रिय जनमोर्चाको केन्द्रीय सल्लाहकारसमेत रहनुभयो । चर्चामा आउन नचाहने र सानो जिम्मेवारी लिएर कुशलतापूर्वक निर्वाह गर्न चाहाने स्वभाव भएका चौधरी पार्टी र क्रान्तिप्रतिको अटल आस्थासँगै इमान्दारीताका प्रतिकसमेत हुनुहुन्छ ।

२०४८ सालको निर्वाचन बहिष्कार गरेको मसालले त्यसयताका निर्वाचनमा भने अखिल नेपाल किसान संघ र राष्ट्रिय जनमोर्चामार्फत भाग लिँदै आएको छ । लाहानु चौधरीले हरेक निर्वाचनमा पार्टीका उम्मेदवारहरुलाई विजय गराउन सक्दो सहयोग गर्दै आउनुभएको छ ।

नेकपा (मसाल) को नीति, सिद्धान्त र संगठनप्रति अटल आस्थाका प्रतिक लाहानु चौधरी पछिल्लो समय केही व्यक्तिहरुले पार्टीमा फुट पार्न गरिरहेको फुटपरस्त गतिविधिप्रति चिन्तित देखिनुभएको छ । सुदूरपश्चिम प्रदेश र कञ्चनपुरसहित केही जिल्लामा एक समूहले गरेको फुटपरस्त गतिविधिप्रति चौधरीले चिन्ता जाहेर गर्नुभएको छ ।

उहाँले पार्टीबाट फुटेर जान खोज्ने समूहलाई आफूले सम्झाइबुझाई गरेर पार्टी र आन्दोलन नछोड्न आग्रह गरेको पनि बताउनुभयो ।
केही दिनअघि कञ्चनपुरमा फुटपरस्त समूहले गरेको कथित भेलामा उनीहरुले एकैछिन भएपनि आइदिनुपर्यो भनेर हैरान पारेपछि आफू त्यहाँ गएको तर, त्यहाँको वातावरण देखेपछि फर्किएको चौधरीले बताउनुभयो ।

‘लामो समयसम्म पार्टीमा सँगै काम गरेका साथीहरु थिए । मलाई भेलामा आइदिनुपर्यो भनेर हैरान पारे । त्यसकारण म एक छिन गएको हुँ’ चौधरीले भन्नुभयो, ‘तर, त्यहाँ मैले केही व्यक्तिहरुबाहेक पार्टीका साथीहरु देखिन । उनीहरुको उद्देश्य बेग्लै पार्टी बनाएर जाने बुझेपछि म त्यहाँबाट फर्किएँ ।’

चौधरीले आफूलाई सो समूहले कथित समानान्तर समितिमा राखेको बारे भने अनभिज्ञता प्रकट गर्नुभयो । बरु पार्टीले एमसीसीको विरोध, संघीयताको खारेजी, राष्ट्रियता र जनजीवीका प्रतिको आन्दोलन अझ सशक्त बनाउनुपर्ने धारणा राख्नुभयो ।

‘हामी पार्टी र क्रान्तिप्रतिको आस्थाका आधारमा समर्पित कार्यकर्ता हौँ । त्यसबाहेक अन्यथा सोच्न सकिँदैन’ उहाँले भन्नुभयो, ‘मलाई त्यो समितिमा राखिएकोबारे थाह छैन । मतलब पनि छैन ।’

यो पनि…….फुटपरस्त गतिविधि ‘विनासकाले बिपरित बुद्धि’ : नेता सुवेदी