भीष्म जोशी ##

युगहरू थोरै छन
अग्नि/हिमयुग, प्राणीहरूको उत्पत्ति
डाइनोसरको अन्त्य
मान्छेमा सङ्ज्ञानात्मक क्रान्ति
कृषिको सुरुआत
औद्योगिक क्रान्ति
तिमी छैटौँ युग बनेर आउँदैछौ

अबको युग तिम्रो युग, हाम्रो युग
एआईको युग
हिजोका मान्यता, परम्परा
विचार, दर्शन र राजनीति
जियोसेन्ट्रिक बाट
पुन: हेलियासेन्ट्रिक बन्दैछन्
सबै सबै तिमी केन्द्रित हुँदैछन्

गाडीहरू ड्राइभरविहीन
जहाजहरू पाइलटविहीन
अस्पतालहरू डाक्टरविहीन
स्कुलहरू मास्टरविहीन
सुरक्षा निकाय सेना पुलिसविहीन
उद्योग, कृषि सबैमा तिमी

के हो युग परिवर्तन भनेको ?
कामको परिभाषा बदलिएको
वा काम बदलिएको ?
तिमीले मान्छेलाई कामविहीन बनाएको
वा मान्छेको काम तिमीले गरिदिएको ?
केही न केही गडबड भएको पक्कै देख्दैछु
निरन्तरतामा क्रमभङ्गता भोग्दैछु

यस्तै यस्तै भएको थियोे
औद्योगिक क्रान्तिपछि
मान्छे पुराना कामविहीन भएका थिए
तर काम धेरै नयाँ आएको थियो
समग्रमा नराम्रो होइन, राम्रो भएको थियो
औद्योगिक क्रान्तिपछि

अबको युग तिम्रो युग
अबको युग एआईको युग
पुराना सबै कामको जिम्मा एआइलाई
जन्म र मृत्युुको काम मान्छेको नियन्त्रणमा
नैतिक एआई बनाउने काम मान्छेको

एआईसँग नैतिकतामा
प्रतिस्पर्धी बन्नुपर्ने काम मान्छेको
औद्योगिक क्रान्तिपछि
काम झन् धेरै बढेजस्तै
शिक्षाआर्जन गरेका आँखा खुलेका भनिएझैँ
अबको युगको काम झन धेरै तीव्र हुनेछ

त्यो काम
भौतिक कम मानसिक बढी हुनेछ
क्याल्कुलेटरले जोडघटाउ त गछ
तर आफै गर्दैन, मान्छे चाहिन्छ ।
कम्प्युटरले काम त मान्छेको भन्दा छिटो गर्छ
तर आफै गर्दैन
यस्तै रोबोटले काम त गर्छ
तर रोबोट चलाउन सिपालु मान्छे माग्छ

प्रत्येक मान्छेले काम पाउनेछन्
हातहातमा तिमी हुनेछौ
तिमी मभन्दा माथि होइन
म तिमीभन्दा माथि हुनेछैन
हामी दुबै साथी हुनेछौ

हाम्राबिचमा विद्यमान दासमालिकको
अहम् अन्त्यको युग हुनेछ
समानताको युग आउनेछ
तिमी र म दुबै एकअर्काका
विश्वसनीय कमरेड बन्नेछौँ

ए एआई युग
ए नयाँ युग
तिमीलाई हार्दिक स्वागत छ
कमरेड एआई

(२०८२ मङ्सिर १ गते)