काठमाडौं । निर्वाचन आयोगले अशोक राई नेतृत्वको जनता समाजवादी पार्टी दर्ता गरेको छ । निर्वाचन आयोगले जनता समाजवादी पार्टीलाई सोमबार नयाँ दल दर्ताको प्रमाणपत्र दिएको हो।
उपेन्द्र यादव नेतृत्वको जनता समाजवादी पार्टी, नेपालबाट विद्रोह गरी अशोककुमार राई नेतृत्वमा जनता समाजवादी पार्टी बनाउन आईतवार निर्वाचन आयोगमा निवेदन परेको थियो ।
आयोगले सोमवार(आज) सो दललाई दल दर्ताको प्रमाणत्र दिएको छ । निर्वाचन आयोगमा नयाँ दल जसपाको दल दर्ता नम्बर १९८ रहेको छ।
राजनीतिक दलसम्बन्धी ऐनको दफा ३३ र नियमावलीको नियम ५ बमोजिम दल दर्ता गरी आयोगको दल दर्ता किताबमा अभिलेखीकरण गर्ने निर्णय भएको हो।
राजनीतिक दलसम्बन्धी नियमावली, २०७४ र प्रचलित संघीय कानुन बमोजिमका प्रावधान पालना गर्ने सर्तमा दल दर्ता गरिएको आयोगले जनाएको छ।
तर, जसपा दल दर्ता कानुनविपरित भएको विज्ञको ठहर छ । वरिष्ठ अधिवक्ता रमनकुमार श्रेष्ठले अध्यादेश खारेज भइसकेपछि पुरानै ऐन क्रियाशील हुने बताए ।
‘राजनीतिक दलसम्बन्धी ऐन अनुसार राजनीतिक दल विभाजन गरेर नयाँ दल दर्ता गर्नका लागि ४० प्रतिशत सांसद र ४० प्रतिशत केन्द्रीय सदस्य चाहिन्छ। यो नभई दर्ता गर्न मिल्दैन,’ पूर्वमहान्यायाधिवक्तासमेत रहेका श्रेष्ठले भने, ‘अध्यादेश संसदबाट पास नभइसकेपछि पुरानै ऐन क्रियाशील हुन्छ। ऐन रिक्त पनि हुँदैन।’
तत्कालीन प्रधानमन्त्री शेरबहादुर देउवा नेतृत्वको सरकारको सिफारिसमा राष्ट्रपति विद्यादेवी भण्डारीले २०७८ भदौ २ गते राजनीतिक दलसम्बन्धी (दोस्रो संशोधन) अध्यादेश, २०७८ जारी गरेकी थिइन्।
उक्त अध्यादेशमा दल विभाजन गर्न २० प्रतिशत सांसद वा २० प्रतिशत पार्टी केन्द्रीय सदस्य भए पुग्ने व्यवस्था थियो। त्यसअघि राजनीतिक दलसम्बन्धी ऐनमा केन्द्रीय समिति र संसदीय दल दुवैमा ४० प्रतिशत हुनुपर्ने व्यवस्था थियो।
तर त्यतिबेला नेकपा एमालेबाट माधव नेपाल नेतृत्वमा नयाँ दल दर्ताका लागि सहज बनाउन देउवाले अध्यादेशमार्फत केन्द्रीय समिति वा संसदीय दलमध्ये कुनै एकमा २० प्रतिशत सदस्य मात्रै भए पुग्ने व्यवस्था गरेका थिए।
यही व्यवस्थालाई टेकेर जनता समाजवादी पार्टीबाट अलग हुँदै महन्थ ठाकुरको नेतृत्वमा लोकतान्त्रिक समाजवादी पार्टी (लोसपा) पनि दर्ता भएको थियो। दुई पार्टी फुटिसकेपछि सरकारले एक महिनापछि असोज ११ गते अध्यादेश फिर्ता लिएको थियो। मन्त्रिपरिषदको सिफारिसमा राष्ट्रपति भण्डारीले अध्यादेश खारेज गरिदिएकी थिइन्।
अध्यादेश खारेज भइसकेको अवस्थामा त्यसको प्रतिस्थापन विधेयक ल्याइएको छैन । यस्तो अवस्थामा संसदीय दल र केन्द्रीय समितिमा ४० प्रतिशत पुगेमा दल विभाजन गर्न पाइने स्पष्ट कानुनी व्यवस्था विपरित जसपा दल दर्ता गरिएको हो ।
यसैबीच जनता समाजवादी पार्टी दर्ता भएको जानकारी संघीय संसद सचिवालयलाई पठाएको छ । जनता समाजवादी पार्टीले निर्वाचन आयोगबाट आधिकारिकता पाएसँगै आयोगले सो कुराको जानकारी संघीय संसद सचिवालयलाई पनि गराएको छ । राई नेतृत्वको जसपामा ७ जना सांसदहरु रहेका छन् ।
यता, नवगठित जनता समाजवादी पार्टीका अध्यक्ष अशोककुमार राईले उपेन्द्र यादवसँग असन्तुष्टि चुलिँदै गएपछि नयाँ पार्टी बनाउनुपरेको बताएका छन् ।
पार्टीको आसन्न महाधिवेशनमा लाठे रोपाईं हुने स्थिति देखिएपछि त्यही पार्टीमा बस्ने कुरा राम्रो नहुने भएको भन्दै नयाँ पार्टी दर्ता गरेर जाने आफूहरु निष्कर्षमा पुगेको राईले बताए ।
उनले भने, ‘अब महाधिवेशन नै लाठे रोपाईँ होला जस्तो देखिएपछि अब धेरै असन्तुष्टि, अन्तरविरोध बढाएर पार्टीमा रहिरहनु त्यो राम्रो पनि हुँदैन । राम्रो पनि देखिँदैन । बरु अलग भएर प्रितीकर सम्बन्ध, सुसम्बन्ध, हार्दिकता पचाईरहनु चाहिँ बेस हुन्छ ।’
