काठमाडौं । २०७५ पुस १७ गते संसदीय सुनुवाई विशेष समितिबाट प्रधानन्यायाधीशमा अनुमोदन भएका चोलेन्द्र शमसेर राणाविरुद्ध ९ वटा उजुरीहरु परेका थिए । ती मध्ये केही गम्भीर प्रकृतिका पनि थिए ।
उजुरीकर्तामध्येकी एक माइली तामाङले जबरालाई माफियाको संज्ञा दिँदै न्यायाधीशबाटै हटाउन माग गरेकी थिइन् । काठमाडौं महानगरपालिका–६ की ७२ वर्षीया माइली तामाङका नाममा संसदीय सुनुवाई समितिमा परेको उजुरीमा भनिएको छ, ‘चोलेन्द्र शमसेरलाई प्रधानन्यायाधीश त कुरै छाडौं, न्यायाधीशमा पनि एकछिन राख्न मिल्दैन । आपराधिक पृष्ठभूमि भएकालाई कसरी न्यायाधीश पदमा राख्ने ? निजलाई हटाउनुपर्छ ।’
तामाङले जबरालाई संसारका भ्रष्टहरुमध्ये एक भनेकी थिइन् । ‘विश्वभरका न्यायकर्मीमध्येको भ्रष्ट भन्दा माफिया चोलेन्द्र भ्रष्ट भन्ने छर्लङ्ग भएको छ, जसलाई भ्रष्टाचार अनियमितता मुद्दा पर्छ’, उनले अगाडि लेखेकी छिन्, ‘चोलेन्द्र शमसेर भेटेपछि भ्रष्टाचारी उम्कने मात्र होइन, सफाइ पनि पाएका छन् ।’
माइलीका वारेसमार्फत दर्ता गरिएको उजुरीमा जबरा माफियाहरुद्वारा सञ्चालित रहेको आरोप लगाइएको थियो । ‘प्रेरणा राज्यलक्ष्मी सिंहको रामकुमार प्रसाद साहलाई गुमराहमा पारी ज्ञानेन्द्र शाहको फुपूका छोरामार्फत वासिङ्टन डीसीमा आफ्नो मानिस र आफ्नो नाममा बैंकमार्फत घुस लिएको कुरा पुष्टि भई आएको छ’, उजुरीमा लेखिएको छ, ‘ज्ञानेन्द्र शाहको फुपूका छोरा मार्फत १५ करोड असुल्नु र उक्त समय अथवा मिति ६ असार ०७२ का दिन चोलेन्द्र समशेर माफियाद्वारा फैसला हुनु र प्रेरणा राज्यलक्ष्मी सिंहलाई दाइजो कायम गराउनुले उनी माफिया र घुसखोरी भन्ने कुरामा विवाद छैन ।’
यति गम्भीर आरोप लागेका चोलेन्द्रलाई संसदीय समितिले राजनीतिक भागबण्डाका आधारमा प्रधानन्यायाधीशमा सिफारिस गरेको थियो, जबकी संसदीय सुनुवाई समितिका सदस्य रहेका राष्ट्रिय जनमोर्चाका अध्यक्ष चित्रबहादुर केसीले चोलेन्द्रलाई कुनै पनि हालतमा प्रधानन्यायाधीश बनाउन नहुने अडान राख्नुभएको थियो ।
उनै चालेन्द्रलाई हटाउन सर्वोच्चका न्यायाधीशहरुलेसमेत आन्दोलन गर्नुपर्यो । उनको कार्यकालमा डीआईजी रञ्जन कोइरालालाई सफाइ दिनेलगायत कैयौँ विवादित फैसलासमेत भएका छन् ।
प्रधानन्यायाधीशबाट निलम्बनमा समेत परेका उनै चोलेन्द्र शमसेरले आफू प्रधानन्यायाधीश हुँदा सेटिङमा न्यायाधीश नियुक्त गरी घुस उठाउने गरेको खुलेको छ । चोलेन्द्रले घुस रकम उठाउनका लागि उच्च अदालतका न्यायाधीश नवराज थपलियालाई प्रयोग गरेको पाइएको छ ।
न्याय परिषदबाट २०७५ चैत १९ मा उच्च अदालतमा नियुक्त भएका थपलियालाई चोलेन्द्रले सुविधासम्पन्न ठाउँमा खटाउने र बिचौलिया बनाएर घुस उठाउने गरेको न्यायापरिषदको अध्ययनले देखाएको छ ।
सर्वोच्च अदालतका न्यायाधीश तिलप्रसाद श्रेष्ठ नेतृत्वको समितिले जाँचबुझ गरी न्याय परिषद्मा बुझाएको प्रतिवेदनले थपलिया न्यायाधीश कम, बिचौलिया बढी भएको र राणाका नाममा घूस उठाउनु र मुद्दामा सेटिङ गर्नु उनको खास पेसा रहेको स्पष्ट पारेको छ ।
न्यायाधीश श्रेष्ठ नेतृत्वको जाँचबुझ समितिले गत वर्ष नै बुझाएको प्रतिवेदनले नवराज थपलियाले बिचौलिया बनेर मुद्दाका पक्षहरूबाट ठूलो रकम उठाउने गरेको प्रस्ट औँल्याएको छ।
उनले तत्कालीन प्रधानन्यायाधीश चोलेन्द्रशमशेर राणाको नाम लिएर सबै प्रकारको सेटिङ मिलाइदिने र त्यसका लागि रकम आवश्यक पर्ने भनेर बिचौलियाको भूमिका निर्वाह गरेको प्रतिवेदनमा उल्लेख गरिएको छ।
जस्तो कि एउटा घटनामा थपलियाले लैनचौरस्थित होटल एम्बासडरमा एक महिलासँग ६० लाख रुपैयाँ बुझेको तथ्य जाँचबुझका क्रममा फेला परेको छ। ती महिला सम्पत्तिसम्बन्धी मुद्दामा कानुनी लडाइँमा थिइन्।
प्रतिवेदनमा योभन्दा ठूलो रकम कारोबार भएको अर्को घटना पनि उल्लेख छ। जसअनुसार, थपलियाले युनिटी ठगी प्रकरणमा पनि मुद्दा मिलाइदिने भनेर ३ करोड रुपैयाँको चलखेल गरेको पाइएको छ।
सर्वसाधारणबाट ६ अर्ब रुपैयाँभन्दा बढी ठगीको अभियोग लागेका युनिटी लाइफ इन्टरनेसनल लिमिटेडका सञ्चालकहरूबाट उनले त्यो रकम लिएको विवरण प्रतिवेदनमा राखिएको छ।
न्याय परिषद्ले उनको टेलिफोन ‘कल डिटेल’ हेर्दा केही दूतावाससँग पनि अस्वाभाविक सम्पर्क देखियो। प्राप्त विवरणअनुसार, थपलियासँग एउटा दूतावासमा एक महिनामा १ सय ७२ पटक सम्पर्क गरेको देखिएको थियो।
यीलगायत अरु धेरै गम्भीर प्रकरणमा थपलियालाई न्यायिक मर्यादा कायम गर्न नसकेको, आचार संहिताको गम्भीर उल्लंघन गरेको, इमानदारीपूर्वक पदीय कर्तव्य निर्वाह गर्न नसकेको लगायतका निष्कर्ष प्रस्तुत गरिएको छ । हाल उच्च अदालत, सुर्खेतको जुम्ला इजलासमा रहेका न्यायाधीश नवराज थपलियामाथि कारबाही गर्न छानबिन समितिले प्रतिवेदन दिइसकेको छ।
कानुन व्यवसायीहरूकै छाता संस्था नेपाल बार एसोसिएसनले ०७९ भदौ १२ गते संसदको महाभियोग समितिलाई तत्कालीन प्रधानन्यायाधीश राणामाथि छानबिनका लागि बुझाएको ३४ बुँदे पत्रमा पनि थपलिया र राणाबीचको सम्बन्धमा प्रश्न उठाउँदै विस्तृत छानबिनका लागि आग्रह गरिएको थियो ।