काठमाडौं । कोरोना भाइरसको संक्रमण रोक्न राष्ट्रिय जनमोर्चाले सरकारलाई ८ बुँदे सुझाव दिएको छ । प्रधानमन्त्री केपी शर्मा ओलीले विभिन्न राजनीतिक दल तथा विज्ञहरुसँग छलफल गरिरहेको सन्दर्भमा राजमोले पनि पार्टीको तर्फबाट सुझाव पेश गरेको हो ।
बुधबार अध्यक्ष चित्रबहादुर केसीले विज्ञप्ति प्रकाशित गरी प्रधानमन्त्रीलाई दिइएका सुझावबारे स्पष्ट पार्नुभएको छ ।
विज्ञप्तिमा अध्यक्ष केसीले चार महिना लामो लकडाउनका कारण जनजीवन कष्टकर बनेको सन्दर्भमा देशभर लकडाउन गर्ने नीतिभन्दा अहिले आवश्यकता अनुसार स्थानीय तहले लकडाउन गर्न उपयुक्त हुने बताउनुभएको छ ।
यस्तो छ वक्तव्य :
‘कोरोना भाइरस अहिले नेपालमा तीब्ररुपमा फैलिएको छ । विषेशगरी भारतबाट अनियमित रुपबाट आएकाहरुबाट यसरी कोरोना भाइरस फैलिएको छ र यो समुदायस्तरमा नै फैलिएको छ । कतिपयले पुनः राष्ट्रियस्तरमा नै लकडाउन गर्नुपर्ने कुरा उठाइरहेका बेला प्रधानमन्त्रीले विज्ञ तथा राजनीतिक दलका नेताहरुसँग छलफल गरिरहनु भएको छ । यस किसिमको छलफललाई हामीले सकारात्मक रुपमा लिन्छौँ ।
विज्ञहरुले लकडाउन मात्र कोरोना संक्रमणको समाधान नभएको बताईरहेका छन् । उनीहरुले उपचारात्मक तथा सामाजिक दुरी कायम गर्ने कुरामा जोड दिइरहेका छन् । संक्रमित रोगको प्रकोप कैयन अबस्थामा वर्षौँसम्म रहन सक्दछ । त्यो स्थितिमा लकडाउन प्रकोप नियन्त्रणको लागि प्रमुख तरिका हुन सक्दैन । विगत चार महिनाको लकडाउनले देशको अर्थतन्त्रमा काफी नकारात्मक प्रभाव परिरहेको छ ।
जनताको जनजीविका महंगो हुनुको साथै कष्टकर बनेको छ । त्यसकारण, देशभर लकडाउन गर्ने नीतिभन्दा अहिले आवश्यकता अनुसार स्थानीय तहले लकडाउन गर्न सक्ने नीति नै सही छ । समुदायस्तरमा फैलिसकेको भाइरसलाई लकडाउनले नियन्त्रण गर्न सक्दैन । नेपालमा कोरोना भाइरसको संक्रमण भारतबाट आएकाहरुबाट तराईमा बढी फैलिएको छ । तराई र काठमाडौँ उपत्यकामा बढी आवत जावत गर्दा काठमाडौँ उपत्यकामा पनि ठूलो संख्यामा कोरोना संक्रमण भएको छ ।
अहिले सामाजिक दूरी कायम गर्ने, माक्स लगाउने, सेनिटाइजर प्रयोग गर्ने आदि कुराप्रति उपेक्षा बढ्दै गएको छ । आवश्यक रुपमा पिसीआर परीक्षण भएको छैन । त्यसकारणले संक्रमितको संख्या कम देखिएको छ । आइसोलेसन र क्वारेन्टाइनको प्रभावकारी व्यवस्था हुन सकिरहेको छैन ।
स्वयं त्यहाँ खटिएका सुरक्षाकर्मी तथा चिकित्सकहरुमा पनि संक्रमण बढेको छ । क्वारेन्टाइन वा आइसोलेसनको राम्रो व्यवस्था नहुँदा संक्रमित बिरामीहरु क्वारेन्टाइन वा आइसोलेसनमा बस्न नमान्ने र बसेकाहरु पनि केही दिन पछि भाग्ने गरेका छन् । यो स्थितिमा हामीले निम्न सुझावहरु दिन चाहन्छौँ ।
यस्ता छन् सुझावका बुँदाहरुः
१. नेपाल-भारत सीमाबाट हुने अनियमित आवत जावतमा रोक लगाउनु पर्छ । नाकाहरुबाट आवत जावत गर्न पिसीआर टेष्ट रिपोर्ट हुनु पर्ने वा परीक्षण पछि मात्र आवत जावत गर्न पाउने व्यवस्था गर्ने ।
२. स्थानीय तहको स्थिति अनुसार लकडाउन गर्न पर्ने वा नपर्ने निर्णय गर्ने अधिकार स्थानीय तहलाई नै दिने ।
३. सामाजिक दूरी कायम गर्ने, माक्र्स लगाउने आदि सुरक्षात्मक उपायहरु अपनाउन जोड दिने ।
४. खानपान, व्यायाम आदिद्वारा स्वास्थ्य रहन जनचेतना बढाउने ।
५. पिसीआर टेष्टको दायरा बढाउने । आफू खुशी टेष्ट गर्न चाहनेलाई त्यो सुविधा बढाउने ।
६. औषधि, उपकरण, चिकित्सक सेवा सहितको आइसोलेसन र क्वारेन्टाइनको उचित व्यवस्था गर्ने ।
७. होम क्वारेन्टाइनमा पनि अनुगमन र आवस्यक सुविधा उपलब्ध गराउने ।
८. कोरोना भाइरससँग सम्बन्धित क्षेत्रमा हुने भ्रष्टाचार र अनियमिमता रोक्ने ।’