काठमाडौँ । प्रगतिशील लेखक सङ्घको त्रिसट्ठिऔँ परिसंवाद कार्यक्रम सम्पन्न भएको छ ।
२०८० वैशाख ८ गते शुक्रबारका दिन प्रलेस कार्यालय बागबजारमा सो कार्यक्रम सम्पन्न भएको हो ।
अध्यक्ष डा. मधुसूदन गिरीको अध्यक्षतामा सम्पन्न उक्त कार्यक्रममा प्राज्ञ तथा प्रलेस सल्लाहकार गोपिरमण उपाध्यायले दर्शनशास्त्रको ऐतिहासिक विकासक्रममाथि विषयवस्तु राख्नुभएको थियो ।
विभिन्न कालखण्डमा दर्शनशास्त्र विकास हुँदै आएको बताउँदै प्राज्ञ उपाध्यायले ‘उत्पादन प्रणालीमा आएको परिवर्तनले दर्शनशास्त्रमा समेत परिवर्तन हुँदै आएको’ बताउनुभयो ।
‘आदिम साम्यवादमा प्राकृतिक भौतिकवाद, दासयुगमा बहुदेववाद, सामन्तवादमा एकेश्वरवाद, पुँजीवादमा यान्त्रिक भौतिकवाद तथा समाजवादमा वैज्ञानिक भौतिकवादी दर्शनको विकास हुने’ उहाँको धारणा थियो ।
वर्ग पक्षधरताको आधारमा दर्शनशास्त्रमा समेत फरक फरक दर्शनका अस्तित्व रहिरहने उहाँले तर्क राख्नुभयो ।
दर्शनशास्त्रको विकासक्रमलाई प्रस्ट्याउँदै प्राज्ञ गोपिरमण उपाध्यायले प्रारम्भमा चिन्तनविहीनबाट चिन्तन, त्यसपछि प्रकृतिमाथि देवत्वकरण, मानवमा देवत्वकरण, उत्पादनको साधनमाथि देवत्वकरण हुँदै उत्पादनको व्यापकताले दर्शनशास्त्र रहस्यवादसम्म पुगेको उहाँको धारणा थियो ।
‘दर्शनशास्त्रको व्याख्या हवाई कल्पनामा नगरेर ऐतिहासिक भौतिकवादी पद्धतिका आधारमा यसको गतिशील स्वरूपप्रति प्रस्ट हुनुपर्ने’ उहाँको तर्क थियो ।
प्रलेस उपाध्यक्ष नमुना शर्माको सञ्चालनमा अगाडि बढेको कार्यक्रममा विषयवस्तुको बारेमा उपाध्यक्ष तथा परिसंवाद कार्यक्रमका संयोजक समीर सिंहले प्रस्ट पार्नुभएको थियो ।
कार्यक्रममा प्राडा ध्रुवकुुमार घिमिरे, डा. कृष्ण अधिकारी, मातृका पोखरेल, जगत् वशिष्ठ, विष्णु प्रभातले पूरक टिप्पणी गर्नुभएको थियो ।
