काठमाडौं । राष्ट्रिय जनमोर्चाले देशका विभिन्न भागमा रहेका जोखिमयुक्त बस्ती तत्काल सार्नुपर्नेमा जोड दिएको छ । बाढी पहिरोलगायतबाट जोखिममा रहेका बस्ती तत्काल स्थानान्तरण गर्न र एकीकृत बस्ती विकास गर्न राजमोले पुनः आग्रह गरेको हो ।

सोमबार एक वक्तव्य प्रकाशित गरी अध्यक्ष चित्रबहादुर केसीले सिन्धुपाल्चोक र बागलुङका विभिन्न स्थानमा बाढी पहिरोबाट ठुलो जनधनको क्षति भएको उल्लेख गर्दै त्यसखाले जोखिमयुक्त बस्ती अन्य स्थानमा पनि भएकाले तत्काल सार्न माग गर्नुभएको हो । राजमोले जोखिमयुक्त बस्ती स्थानान्तरण गरी सुरक्षित ठाउँमा एकीकृत ग्रामिण बस्ती विकास गर्न माग गर्दै आएको केसीले स्मरण गराउनुभएको छ ।

उहाँले जोखिमयुक्त भनि पहिचान भइसकेका सिन्धिुपाल्चोक र बागलुङका बस्तीहरुलाई समयमै सुरक्षित स्थानमा सारेको भए यति धेरै मानवीय क्षति नहुने पनि स्पष्ट पार्नुभएको छ ।

यस्तो छ वक्तव्यः
‘हालै सिन्धुपाल्चोक जिल्लाको बाह्रबिसे नगरपालिकाको वडा नं.७ लगायतका ठाउँहरुमा पहिरो जादा ११ जना मानिसहरुको मृत्यु भएको छ । पहिरोमा पुरिएका वा बेपत्ता भएका २० जनाको खोजी कार्य भइरहेको छ । कतिपय मानिसहरु घाइते भएका छन् । २२ घर पहिरोले पुरिएर ध्वस्त भएका छन् ।

२०० भन्दा बढी घरहरु पहिरोको जोखिममा छन् । बागलुङ जिल्लाको जैमिनी नगरपालिकाका कुश्मिसेरा र बिनामारे तथा बडिगाड गाउँपालिकाको दर्लिङमा १–१ जना गरी ३ जनाको पहिरोमा परी मृत्यु भएको छ । ५ घर पहिरोले पुरेको छ । केही मानिसहरु घाइते भएका छन् । ताराखोला गाउँपालिकाको पक्की पुल बगाएको छ । ठाउँ ठाउँमा सडकमा क्षति पुगेको छ । उक्त सबै ठाउँमा ठुलो सम्पत्ति र खेतियोग्य जमिन पनि नष्ट भएको छ ।

उक्त घटनाहरुमा मृत्यु भएका मानिसहरुप्रति श्रद्धाञ्जली तथा सोकसन्तप्त परिवारजनप्रति समवेदना प्रकट गर्दछौँ । घाइतेहरुको शीघ्र स्वास्थ्य लाभको कामना गर्दछौँ । त्यहाँ उद्धार, उपचार र राहतमा कमी हुन नदिन सरकासंग आग्रह गर्दछौँ ।

२०७२ सालको भूकम्पले गर्दा कैयन पहाडी जिल्लाका गाउँ बस्ती जोखिमयुक्त रहेकोले ती गाउँ बस्तीलाई स्थानान्तरण गर्न विज्ञहरुले सिफारिस गरेका थिए । सिन्धुपाल्चोक जिल्लाका त्यस्ता गाउँ बस्तीमा रहेका जनताले पनि बस्ती स्थानान्तरण गर्न प्रशासन समक्ष माग गर्दै आएका थिए । सरकारले विज्ञको सुझाव र जनताको मागलाई बेवास्ता ग-र्यो । वास्तवमा सरकारको लापर्बाहीका कारणले यति ठूलो जन धनको क्षति हुन पुगेको छ ।

त्यस्तै बागलुङ जिल्ला ढोरपाटन नगरपालिका वडा नं। ९ भुजी खोलामा केही दिन अघि बाढी र पहिरोले ७५ घर ध्वस्त भएका थिए । खानि तथा भूगर्भ विभागका विज्ञ कर्मचारीहरुले भुजी खोलाको पहाडको अवस्थिति, माटो तथा भूवनोट समेतको अध्ययन गरेर ती बस्ती जोखिममा रहेको जनाएका थिए । त्यसबारे पनि सरकारले कुनै कदम चालेन र अहिले त्यति ठूलो जन धनको क्षति भयो ।

यसबारेमा हामीले सरकारको कडा आलोचना गर्दछौँ । त्यस्ता जोखिमयुक्त गाउँ बस्ती सुरक्षित ठाउँमा सार्न जोडदार माग गर्दछौँ । हामीले यहाँ फेरि यो स्पष्ट गर्न चाहन्छौँ कि बाढी पहिरो र डुबानको जोखिममा रहेका र छरिएर रहेका वा आधारभूत सेवा पुराउन अत्यधिक खर्च लाग्ने ठाउँमा रहेका घर बस्तीहरुलाई समेत सुगम ठाउँमा ल्याउन एकीकृत ग्रामीण बस्ती विकास गर्न जोड दिंदै आएका छौँ ।’