काठमाडौं । राष्ट्रिय जनमोर्चाले नेपाल–भारत सिमानामा कडाई गर्न नसक्दा कोरोना भाइरसको संक्रमणको जोखिम बढेको जनाएको छ ।
आइतबार विज्ञप्ति प्रकाशित गरी राजमो उपाध्यक्ष एवं सासंद दुर्गा पौडेलले नेपाल भारत सीमामा पैसा खुवाएर वा लुकीचोरी गरेर अवैधानिक तरिकाले पनि भारतीय नागरिकहरु नेपालमा प्रवेश गरिरहेका र निर्वाध रुपमा विगतकै व्यवसायमा संलग्न हुँदा नेपालमा कोरोना भाइरसको संक्रमण बढ्दै गइरहेको बताउनुभएको छ ।
विज्ञप्तिमा कोरोना संक्रमण बढ्दै गएपनि सरकारको तयारी अत्यन्त अपर्याप्त रहेको जनाइएको छ । यस्तै, कतिपय माफिया वा कालाबजारियाहरुले कोरोना भाइरसले पैदा गरेको स्थितिबाट नाफा कमाउनको लागि प्रयत्न गरिरहेका तर सरकार उनीहरुमाथि नियन्त्रण गर्न असफल भएको राजमोको आरेप छ ।
यस्तो छ वक्तव्यः
१. नेपालमा कोरोना भाइरसले अझै ठूलो महामारीको रुप लिने सम्भावना बढ्दै गएको छ । विश्व स्वास्थ्य संगठनले धेरै पहिले नै नेपालमा कोरोना भाइरसको जोखिम बढ्ने चेतावनी दिएको थियो । तर त्यसमाथि नियन्त्रणका लागि सरकारले समयमा नै आवश्यक पूर्वतयारी गर्नेतर्फ ध्यान दिएन । त्यसको परिणाम अहिले कोरोना भाइरसको सङ्क्रमण समुदायमा फैलिन शुरु गरेको छ । समुदायमा रोग बढ्दै गइरहेको खतराका तुलनामा सरकारको तयारी अत्यन्त अप्रयाप्त छ । सङ्क्रमणको फैलावटले अरु गम्भीर महामारीको रुप लिने खतरा बढ्दै गइरहेको छ ।
२. समुदायस्तरमा सङक्रमण फैलिन शुरु गरे तापनि सरकारले परिक्षणको दायरामा बृद्धि गर्न सकेको छैन । अझ कतिपय जिल्लामा पीसीआर किटको अभावमा क्वारेन्टीन वा आइसोलेसनमा बसेका व्यक्तिहरुको पनि परीक्षण हुन नसकेको चिन्ताजनक अवस्था रहेको छ ।
३. सरकारले आइसोलेसनको संख्या बृद्धि गर्दै लगिरहेको छ तर त्यसको अनुपातमा स्वास्थ्य जनशक्तिको बृद्धिमा ध्यान दिएको छैन । विद्यमान अवस्थामा उपलब्ध स्वास्थ्य जनशक्तिको अभाव छ । त्यसको असर आइसोलेसनमा पनि देखापरेको छ । त्यसमा तत्काल ध्यान दिनुपर्ने आवश्यकता छ । यसमा गरिने कुनै पनि प्रकारको लापरवाहीले गम्भीर रुप लिने छ । धेरैजसो क्वारेन्टीन र आइसोलेसन नाम मात्रका छन् । त्यहाँ विरामीहरुलाई आवश्यक पर्ने स्वास्थ्य जनशक्ति, स्वास्थ्यसामग्री र अन्य साधनहरुको कमी छ । त्यसले गर्दा कोरोना भाइरसको नियन्त्रण गर्ने भन्दा त्यहाँ बसेका व्यक्तिलाई बढी खतरा छ ।
४. कोरोना भाइरसको अवस्थामा आवश्यक उपचारको व्यवस्था हुन नसकेर ठूलो संख्यामा सुत्केरी र नवजात शिशुहरुको ज्यान गइरहेको कुराप्रति हाम्रो गम्भीर ध्यान आकर्षित भएको छ । कैयौँ ठाउँमा गाडीको व्यवस्था नभएर सुत्केरीलाई अस्पतालमा पु¥याउन नसकेर वा अस्पतालमा पुगेपछि पनि आवश्यक उपचारको व्यवस्था नभएर ठूलो संख्यामा सुत्केरीहरुको मृत्यु हुने गरेको छ । यो अत्यन्तै भयावह अवस्था हो । त्यसप्रति गम्भीर ध्यान दिन हामीले सरकारसित अनुरोध गर्दछौँ ।
५. कोरोना भाइरसका विरुद्ध अग्रमोर्चामा रहेर लडिरहेका स्वास्थ्यकर्मी, सुरक्षाकर्मी, एम्बुलेन्स चालक र सरसफाइकर्मीहरुको सुरक्षाका लागि सरकारले प्रर्याप्त ध्यान दिएको पाइन्न । सरकारले गत आर्थिक वर्षमा स्वास्थ्यकर्मी वा सुरक्षाकर्मीहरुलाई शतप्रतिशत जोखिम भत्ता दिन सार्वजनिक घोषणा गरेको थियो । तर नयाँ आर्थिक वर्ष शुरु भइसक्दा पनि कैयौं स्वास्थ्यकर्मीहरुले अझैसम्म जोखिमभत्ता प्राप्त गर्न सकेका छैनन् । जेजति पाएका छन त्यसमा पनि एकरुपता छैन । कतिपय पालिकाहरुले नाम मात्रको जोखिम भत्ता दिएका छन् । सुरक्षाकर्मीहरुले त धेरैजसोले प्राप्त नै गरेका छैनन् ।
६. बजेट वक्तव्यमा स्वास्थ्यकर्मीहरुका लागि स्वाथ्य बीमाको व्यवस्था सरकारले गर्ने तथा प्रोत्साहन भत्ता उपलब्ध गराउने घोषणा गरिए पनि अहिलेसम्म सरकारले त्यससम्बन्धी कार्यविधि वा निर्देशिका नबनाएका कारण स्वास्थ्यकर्मीहरुका बीच अन्यौल र भयको वातावरण सिर्जना भएको छ । अहिलेसम्म करिब १ हजार भन्दा बढी स्वास्थ्यकर्मीहरु संक्रमित भइसकेका छन् । सुरक्षाकर्मीहरु पनि लगातार ठूलो संख्यामा संक्रमित हुंदै गइरहेका छन् । एकातिर स्वास्थ्यकर्मी र सुरक्षाकर्मीहरु त्यसरी ठूलो संख्यामा संक्रमित हुँदै जानु र अर्कातिर उनीहरुको सुरक्षा र जोखिम भत्ताको सवालमा सरकारले आवश्यक ध्यान दिन नसक्नुको परिणाम सम्पूर्ण देश र जनताले भोग्नु पर्नेछ । त्यसका विरुद्धको हाम्रो लडाई कमजोर पर्नेछ । त्यसप्रति हामीले सम्पूर्ण देश र जनताको ध्यान आकर्षित गर्न चाहान्छौँ ।
७. नेपाल भारत सीमामा पैसा खुवाएर वा लुकीचोरी गरेर अवैधानिक तरिकाले पनि भारतीय नागरिकहरु नेपालमा प्रवेश गरिरहेका छन् । नेपालमा प्रवेश गरेपछि निर्वाध रुपमा उनीहरु विगतमा गरिरहेका विभिन्न व्यवसायहरुमा सक्रिय भैरहेका छन् । त्यसले गर्दा पनि नेपालमा कोरोना भाइरसको संक्रमण बढ्दै गइरहेको छ ।
८. कतिपय माफिया वा कालाबजारियाहरुले कोरोना भाइरसले पैदा गरेको स्थितिबाट नाफा कमाउनको लागि कैयौँ प्रकारले प्रयत्न गरिरहेका छन् । उनीहरुमाथि नियन्त्रण गर्न सरकार असफल भएको छ । कैयौँ प्रसङ्गहरुमा स्वयम् सरकार पनि कोरोना भाइरसको नियन्त्रणको सन्दर्भमा भ्रष्टाचार वा अनियमितता बढाउने कार्यमा संलग्न भएको देखिन्छ । त्यो अत्यन्त आपत्तिजनक कुरा हो ।
हामीले कोरोना भाइरसको अवस्थामा नाजायज प्रकारले फाइदा उठाउन खोज्ने माफिया, कालाबजारिया, कमिसनखोर वा स्वयम् सरकारी स्तरमा पनि त्यस प्रकारका कार्यमा संलग्नहरुका विरुद्ध उच्च स्तरीय छानविन र कडा कारवाही गर्ने आवश्यकतामा जोड दिन्छौँ ।