चितवन, ७ जेठ । जिल्लामा यस वर्ष मह उत्पादनमा कमी आएको छ । गत वर्षको तुलनामा यस वर्ष १६ दशमलव ६६ प्रतिशतले मह उत्पादनमा कमी आएको हो ।
मौरीपालन विकास केन्द्र भण्डाराका प्रमुख सुजन अंगाईका अनुसार यस वर्ष ४५० मेट्रिक टन मह उत्पादन भएको छ । गत वर्ष ५४० मेट्रिक टन मह उत्पादन भएको थियो । जिल्लामा १७ हजार ५०० घार मेलीफेरा मौरी पालिँदै आइएको छ । यस वर्ष बेमौसमी वर्षाका कारण मह उत्पादनमा कमी आएको हो । उहाँले भन्नुभयो, “बेमौसमी वर्षाका कारण तोरी र चिउरीमा उत्पादन कमी भएको छ ।” तोरीमा एक पटकमा तीन चोटीसम्म मह काट्ने किसानले यस पटक बढीमा दई पटक मह काटेको उहाँले बताउनुभयो । यस्तै चिउरीमा पाँच पटकसम्म मह काटिन्थ्यो भने यस पटक तीन पटक मात्र काटेका छन् । अहिले घारको सङ्ख्या बढे पनि उत्पादनमा कमी आएको उहाँले जानकारी दिनुभयो ।
गत वर्षमा मौरीपालक किसानमध्ये ७० प्रतिशतले छ पटकसम्म मह काट्ने गरेको भए पनि बेमौसमी वर्षातका कारण अहिले ३० प्रतिशत किसानले मात्र छ पटक मह निकालेका छन् । जिल्लामा ४५० जना व्यावसायिक मौरीपालक किसान रहेका छन् । जिल्लामा विशेष गरी चिउरी र तोरीको मह ८० प्रतिशत उत्पादन हुँदै आएको छ । बीस प्रतिशत मह रुदिलो, फापर, पड्के, लिचीलगायतबाट उत्पादन हुने गरेको उहाँले जानकारी दिनुभयो ।
डाबर हनी न्यून गुणस्तरको ठहर
खाद्य प्रविधि तथा गुण नियन्त्रण विभागले डाबर नेपाल प्रालिद्वारा उत्पादन गरिएको डाबर हनी नमुना परीक्षणका क्रममा न्यून गुणस्तरको भेटिएको जनाएको छ। विभागका अनुसार परीक्षणबाट मापदण्डअनुसार गुणस्तर नपुगेपछि सम्बन्धित ब्याचका उत्पादन तत्काल बजारबाट फिर्ता गर्न तथा बिक्री–वितरण रोक्न उत्पादक कम्पनीलाई निर्देशन दिइएको हो।
विभागले खाद्य स्वच्छता तथा गुणस्तर ऐन, २०८१ को दफा ३८(२) अनुसार उक्त ब्याच नम्बरका सबै उत्पादन बजारबाट हटाउन आदेश जारी गरेको जनाएको छ। उपभोक्ताको स्वास्थ्य सुरक्षालाई प्राथमिकता दिँदै निगरानी र अनुगमनलाई थप कडाइ गरिने पनि उल्लेख गरिएको छ।
यससँगै विभागले म्याग्नेसियम ग्लाइसिनेट समावेश भएका कुनै पनि खाद्य पदार्थ उत्पादन, बिक्री वा वितरण नगर्न सम्बन्धित पक्षलाई आग्रह गरेको छ। निर्देशन विपरीत त्यस्ता खाद्य पदार्थ बिक्री–वितरण गरिएको पाइए कानुनअनुसार कारबाही गरिने चेतावनी समेत विभागले दिएको छ।