२०८२ मंसिर ११ गते काठमाडौँमा दुर्गा पौडेलद्वारा अन्तर्राष्ट्रिय महिला सेमिनारमा प्रस्तुत कार्यपत्र
साम्राज्यवाद आज विश्वव्यापी समस्या हो । विश्व विश्वयुद्ध वा आणविक युद्धको संघारमा छ । विश्वका धेरै भागहरूमा पहिले नै युद्धहरू भइरहेका छन्, र धेरै देशहरूमा युद्ध भड्कने खतरा बढ्दै गइरहेको छ । आजको युगमा, विश्वयुद्ध वा आणविक युद्धको अर्थ सम्पूर्ण मानव जातिको विनाश हुनेछ । युद्धको मुख्य स्रोत साम्राज्यवाद हो । साम्राज्यवादले निम्त्याउने सम्भावित युद्ध वा विश्वयुद्धलाई रोक्नु विश्वभरका साम्राज्यवाद विरोधी र शान्तिप्रेमी मानिसहरूको एकता र क्रान्तिकारी संघर्षबाट मात्र सम्भव छ । त्यसकारण, आज, सम्भावित युद्धहरूलाई रोक्न र शान्तिको रक्षा गर्न अर्को शब्दमा, मानवतालाई आफैको रक्षा गर्न साम्राज्यवाद विरुद्धको संघर्ष एक निर्णायक आवश्यकता हो।
विश्वको जनसंख्याको आधा वा त्योभन्दा बढी महिलाहरू छन् । युद्धबाट सबैभन्दा बढी प्रभावित महिला र बालवालिकाहरू नै हुन्छन् । त्यसकारण, युद्ध विरुद्ध एकजुट हुन र शान्तिको संघर्षमा नेतृत्व लिन सबैतिर महिलाहरू अगाडि आउनु पर्ने आवश्यकता छ । त्यसरी नै, युद्ध रोक्नु, शान्तिको रक्षा गर्नु र मानवताको रक्षा गर्नु सम्भव हुनेछ ।
बाहिरबाट हेर्दा, साम्राज्यवाद आज एक महाशक्ति जस्तो देखिन्छ । तर वास्तविकतामा, यो मरणासन्न अवस्थामा पुगेको छ । पूँजीवादको प्रेरक शक्ति अधिकतम नाफाको खोजी हो । नाफा अधिकतम गर्न, उत्पादनलाई ठूलो स्तरमा विस्तार गर्नुपर्छ, जसको अर्थ उत्पादनलाई झन पछि झन ठूलो सामाजिक चरित्र दिनु नै । पूँजीवाद भित्रको आधारभूत अन्तरविरोध उत्पादनको सामाजिक चरित्र र उत्पादनका साधन र फलहरूको निजी स्वामित्व बीच हो । त्यो अन्तरविरोधका कारण, पूँजीवाद भित्र संकटहरू निरन्तर उत्पन्न हुन्छन् । फलस्वरूप, पूँजीवाद जुन सतहमा शक्तिशाली देखिन्छ, भित्रबाट बिस्तारै कमजोर हुँदै गइरहेको छ । त्यस प्रकारको चरित्रका कारणले त्यसभित्रको संकट बढ्दै जान्छ आन्तरिक रूपमा पूँजीवाद र श्रमिक वर्ग बीच, बाहृय रूपमा उत्पीडित देशहरू र पूँजीवादी राज्यहरू भित्र । त्यसको सम्मिलित परिणाम यो हुन्छ कि साम्राज्यवाद बाहिरबाट शक्तिशाली जस्तो देखिए पनि, वास्तवमा मरणासन्न अवस्थामा छ । त्यसकारण, बाहिरबाट यो जतिसुकै बलियो देखिए पनि, यो वास्तवमा धेरै कमजोर छ । यस कारणले गर्दा, विश्वका क्रान्तिकारी र शान्तिप्रेमी जनताले साम्राज्यवादमाथि विजय हासिल गर्न सम्भव छ अर्को शब्दमा, मेहनतकश जनताको विजय अपरिहार्य छ।
सामान्यतया भन्नुपर्दा, साम्राज्यवाद र युद्धको विरोध एक राजनीतिक कार्य जस्तो देखिन्छ र त्यो हो पनि । तर वास्तवमा, यो सबै मानिसहरूको जीवनलाई प्रत्यक्ष रूपमा असर गर्ने सामाजिक समस्या पनि हो, विशेष गरी महिलाहरूको । जब कुनै देशमा युद्ध हुन्छ वा विश्वव्यापी रुपमा पनि युद्ध हुन्छ, यसले आम जनता र विशेष गरी महिलाहरूलाई ठूलो पीडा दिन्छ । मानिसहरू मर्छन् वा घाइते हुन्छन्, अनगिन्ती बालबालिकाहरू मारिन्छन्, घरहरू नष्ट हुन्छन्, र जीविकोपार्जन बर्बाद हुन्छ । युद्धले समग्र समाजलाई ठूलो हानि पुर्याउँदै महिलाहरूले सबैभन्दा बढी पीडा भोग्छन। त्यसैले, यद्ध रोक्न नेतृत्वदायी भूमिका खेल्न महिलाहरूको जिम्मेवारी हो । युद्धको मुख्य स्रोत साम्राज्यवाद हो, जसले नाफाको लागि धेरै देशहरूमा आक्रमण गर्छ र विश्वव्यापी स्तरमा विनाश निम्त्याउँछ। यस कारणले गर्दा, साम्राज्यवाद र युद्धको विरोध राजनीतिक आवश्यकता मात्र होइन, शान्तिपूर्ण जीवन बिताउनको लागि आधारभूत आवश्यकता पनि हो ।
