ओस्लो (स्विडेन) । यस वर्षको नोबेल शान्ति पुरस्कार मानव अधिकारीवादी संस्थाहरूलाई दिने घोषणा गरिएको छ ।
युद्ध अपराध र अधिकार उल्लङ्घनका घटनाको अभिलेखीकरणका लागि काम गरेबापत् बेलारुसका मानव अधिकारवादी एलेस बियालियात्स्की, रुसको मेमोरियल समूह र युक्रेनको सेन्टर फर सिभिल लिबर्टीजलाई नोबेल शान्ति पुरस्कार प्रदान गरिने भएको हो ।
‘उनीहरूले युद्ध अपराध, मानव अधिकार उल्लङ्घन र शक्तिको दुरूपयोगलाई दस्तावेजीकरण गर्न उत्कृष्ट प्रयास गरेका छन्’ नर्वेजियन नोबेल कमिटीका प्रमुख बेरिट रिस एन्डरसनले भन्नुभयो– ‘उनीहरूले मिलेर शान्ति र लोकतन्त्रका लागि नागरिक समाजको महत्त्वलाई दर्साएका छन् ।’
नोबेल पुरस्कारमा स्वर्णपदक, प्रमाणपत्र र १० मिलियन स्विडिस क्रोनर (करिब नौ लाख अमेरिकी डलर) को पुरस्कार राशि रहेको छ । सन् १८९६ मा स्वीडिस आविष्कारक तथा परोपकारी अल्फ्रेड नोबेलको निधन भएको दिन डिसेम्बर १० मा ओस्लोमा आयोजित एक औपचारिक समारोहमा सो पुरस्कार प्रदान गरिने छ ।
रिस एन्डरसनले बियालियात्स्की उपस्थित हुन सक्षम हुने आशा व्यक्त गर्नुभएको छ । बियालियात्सी सन् २०२१ देखि बेलारुसको जेलमा रहेका छन् ।
उहाँले भन्नुभयो– ‘हामी आशा गर्छौं, उहाँ ओस्लोमा आउनुुहुने छ र सम्मान प्राप्त गर्नुहुने छ ।’ शान्ति पुरस्कार ओस्लोबाट प्रदान गरिएको एक मात्र नोबेल पुरस्कार हो, अन्य विधाहरू स्टकहोमबाट घोषणा गरिएको छ ।
वर्ग र लिङ्गको व्यक्तिगत अनुभवमा आधारित भ्रामक सरल उपन्यासका लागि चिनिएकी फ्रान्सेली लेखिका एनी एर्नाक्सले बिहीबार साहित्यतर्फको नोबेल पुरस्कार जित्नुभएको थियो ।
सन् १९०१ यता ११९ जना साहित्य पुरस्कार विजेतामध्ये उहाँ सत्रौँ महिला हुनुहुन्छ । यस वर्षको अर्थशास्त्रतर्फको नोबेल पुरस्कार सोमबार घोषणा हुने समितिले बताएको छ ।
