बेइजिङ । चीनको दक्षिण–पश्चिममा निर्माण गरिएको विश्वकै दोस्रो ठुलो जलविद्युत आयोजनाबाट सोमबारदेखि विद्युत परीक्षण उत्पादन सुरु भएको छ ।
याङसी नदीको सहायक नदीको रूपमा रहेको जिन्सा नदीमा निर्माण गरिएको बाइहिटान बाँधबाट विद्युत उत्पादन हुन थालेको छ । जैविक इन्धनको खपत कम गरी वैकल्पिक र जलविद्युत उत्पादनमार्फत विद्युतको माग पूरा गर्ने चीनको योजनाबमोजिम चीनमा ठुला जलविद्युत गृह निर्माण भइरहेका छन् ।
बाइहेटान बाँधको उचाइ २८९ मिटर अग्लो हुने छ र १० लाख किलोवाट क्षमताका १६ वटा विद्युत उत्पादन जेनेरेटर जडान हुने छन् । यो २००३ मा चीनको याङ्सी नदीमै निर्मित थ्री गर्जेज बाँधपछिको दोस्रो ठुलो हो । थ्रीगर्जेजको विद्युत उत्पादन क्षमता दुई करोड २५ लाख किलोवाट रहेको छ ।
यी दुबै विद्युत आयोजना राज्य नियन्त्रित थ्रीगर्जेज गु्रप कर्पोरेसनले निर्माण गरेको हो । यो समूह जलविद्युत, सौर्य र वायुऊर्जा उत्पादनमा विश्वकै सर्बाधिक ठुलो लगानीकर्ता हो ।
विश्वका अन्य कतिपय मुलुकले जलविद्युत उत्पादनलाई त्याग्न थालेका छन्; किनभने, यसबाट समुदाय र खेतीपाती डुबानमा पर्ने तथा नदीको जैविकता विशृङ्खलित बनाउने तथा माछा र अन्य प्रजातिको अस्तित्वमा खतरा उत्पन्न हुने वातावरणविदहरूको चेतावनी दिइरहेका छन् ।
चीनले उत्पादित विद्युतलाई साङ्घाई र अन्य पूर्वी सहरमा उच्चगतिको प्रसारण लाइनबाट विद्युत लैजाने गरेको छ ।
बाइहेटान विद्युतगृहबाट उत्पादित विद्युत उत्पादन पूर्ण क्षमतामा हुन थालेपछि बर्सेनि दुई करोड टन कोइलाको खपत कम हुने चिनियाँ अधिकारीले बताएका छन् । (रासस–एपी)
