काठमाडौँ । राष्ट्रिय जनमोर्चाका केन्द्रीय सल्लाहकार तथा वामपन्थी नेता आनन्द शर्माले गत भदौ २३–२४ गतेको जेनजी आन्दोलन हालसम्म सम्पन्न सबै जनआन्दोलनभन्दा तीन कारणले फरक भएको बताउनुभएको छ ।
नेकपा (मसाल) ३ नम्बर उपत्यका ब्युरोद्वारा २०८२ कात्तिक २९ गते शनिबार आयोजित कार्यक्रममा प्रशिक्षण दिँदै उहाँले सो धारणा व्यक्त गर्नुभएको हो ।
‘२००७ सालपछिका सबै जनआन्दोलनमा भारत एक वा अर्को प्रकारले जोडिने गरेको छ’ उहाँले भन्नुभयो– ‘तर अहिलेको जेनजी आन्दोलनमा भारत प्रत्यक्ष रूपमा जोडिएको प्रमाण हालसम्म भेटिएको छैन ।’
श्रीलङ्का र बङ्गलादेशजस्ता दक्षिण एसियाका देशमा पनि अमेरिकी इन्ट्रेस्टमा सत्तापलट भएको उदाहरण दिँदै उहाँले नेपालको जेनजी आन्दोलन विगतभन्दा फरक भएको बताउनुभयो ।
उहाँले श्रीलङ्का र बङ्गलादेशको सत्तापलटमा पनि भारतको प्रत्यक्ष हात रहेको पुष्टि भइनसकेको बताउनुभयो ।
दोस्रो फरकबारे बोल्दै उहाँले भन्नुभयो– ‘अहिलेसम्मका सबै जनआन्दोलनको नेतृत्व राजनीतिक दल वा शक्तिले गरेका थिए तर जेनजी आन्दोलनमा कुनै पनि राजनीतिक दलको स्पष्ट नेतृत्व र विचार थिएन ।’
उहाँले कतिपय राजनीतिक दलका कार्यकर्ताको संलग्नता रहे पनि जेनजी आन्दोलन गैरदलीय भएको स्पष्ट पार्नुभयो ।
नेता शर्माले तेस्रो फरकको रूपमा जनधनको अत्यधिक क्षतिको विषय उठाउनुभयो ।
‘गत २०६२–६३ सालमा १९ दिने जनआन्दोलनमा १९ जनाको मात्रै मृत्यु भएको थियो, भौतिक पूर्वाधारको क्षति भएको थिएन’ उहाँले भन्नुभयो– ‘तर भदौ २३–२४ गतेको आन्दोलनमा पहिलो दिन नै २३ जनाको मृत्यु भयो भने हालसम्म ७६ जनाको मृत्यु भइसकेको छ । संसद् भवन, सिंहदरबार, शीतलनिवास, बालुवाटार, सर्वोच्च अदालत, अख्तियार दुरुपयोग अनुसन्धान आयोगसहित राज्यका तीनै अङ्ग र दलको कार्यालय तथा नेताका निवास तोडफोड, आगजनी भएका थिए ।’
सरकारको कुशासन विरुद्ध जेनजी आन्दोलन उठेको भए पनि मुख्यत: अमेरिकी साम्राज्यवादको घुसपैठका कारण उक्त आन्दोलनको फरक रूप देखा परेको उहाँको भनाइ थियो ।
उहाँले भन्नुभयो– ‘जेनजी आन्दोलनमा प्रतिगामी, साम्राज्यवादी र असामाजिक तत्त्वको घुसपैठ थियो । त्यसैले त्यसको स्वरूप अकल्पनीय थियो ।’
समयक्रम बित्दै जाँदा जेनजी आन्दोलनका नखुलेका पाटासमेत खुल्दै जाने उहाँको भनाइ थियो ।
अर्कोतर्फ उहाँले यदि क्रान्तिकारी शक्तिको आत्मगत परिस्थिति बलियो भएको भए जेनजी आन्दोलनलाई उपयोग गर्ने सम्भावना रहेको पनि बताउनुभयो ।
