काठमाडौं । नागरिक अगुवा श्याम श्रेष्ठले अमेरिकी सहयोग परियोजना मिलेनियम च्यालेन्ज कर्पोरेसन (एमसीसी) समर्थन गर्नेहरु देशलाई माया नगर्ने मान्छे भएको आरोप लगाउनुभएको छ । युगदर्शनसँगको अन्तर्वार्ताका क्रममा विश्लेषक श्रेष्ठले एमसीसी सम्झौताका बुँदा बुँदामा राष्ट्रघाती प्रावधान समेटिएको बताउनुभएको छ ।
‘एमसीसीलाई कतिपय नेता र बुद्धिजीवी भनिनेहरुले समर्थन गरेको देखिन्छ’ श्रेष्ठले भन्नुभयो, ‘यात तिनिहरुले एमसीसी सम्झौता राम्रोसँग पढेका छैनन्, या तिनीहरु देशलाई माया नगर्ने मान्छे हुन् ।’
श्रेष्ठले एमसीसी सम्झौता नेपालको प्रचलित कानुन र संविधानभन्दा माथि रहेको औँल्याउनुभयो । यदी नेपालको कानुन र एमसीसीका प्रावधान बाझिाएमा एमसीसीकै प्रावधान लागू हुने उल्लेख भएको उहाँले बताउनुभयो ।
यस्तै, एमसीसी सम्झौता पाँच वर्षको परियोजना भएपनि यसले अनन्तकालसम्म बौद्धिक सम्पत्ति र भौतिक स्रोत साधनहरुमा नेपालको हक नलाग्ने उल्लेख भएको उहाँले बताउनुभयो । करिब ५५ अर्बको परियोजना सम्पन्न्न गर्न प्रचलित लागतभन्दा तीन गुणा महंगो पर्ने पनि उहाँले औँल्याउनुभएको छ ।
‘हामीले हालसालै प्रशारण लाइन निर्माण सम्पन्न गरेका छौंँ । त्यसको लागत प्रतिकिलोमिटर करिब पाँच करोड परेको छ । तर, एमसीसी परियोजना अन्तर्गतको लागत प्रतिकिलोमिटर साढे १५ करोड भन्दा बढी पर्छ । यती धेरै लागत किन ?’ उहाँले प्रश्न गर्नुभयो, ‘यो यहाँका राजनीतिक नेताहरुलाई भ्रष्टाचार गराउनका लागि होइन ?’
श्रेष्ठले अहिलेको राजनीतिक समीकरणअनुसार एमसीसी संसदबाट पारित हुन मुस्किल रहेको बताउनुभयो । तर, नेपालका राजनीतिक दलहरुको विश्वास गर्न गाह्रो रहेको उहाँको भनाई थियो ।
अमेरिकाले बारम्बार एमसीसी लिइदिनुपर्यो भनेर ताकेता गरेबाटै यसमा उनीहरुको स्वार्थ स्पष्ट हुने उहाँले तर्क गर्नुभयो ।
‘सहयोग चाहिनेले पो धाउने हो । तर, यहाँ त सहयोग दिनेले बारम्बार लिइदिनुपर्यो कि लिइदिनुपर्यो भनेर दबाब दिइरहेको छ । यसको कारण के हो ?’ उहाँले भन्नुभयो, ‘यसबाटै थाह हुन्छ, एमसीसी नेपालको लागि होइन, अमेरिकाको लागि यहाँ आएको हो । त्यसैले हामीले श्रीलंकाले जस्तै, यसलाई फिर्ता गर्न सक्नुपर्छ ।’
श्रेष्ठले एमसीसी लागू भए नेपालको स्वतन्त्र परराष्ट्र नीति नरहने र नेपाल आईपीएसको अंग बन्ने चेतावनी पनि दिनुभयो ।