मेघराज रिष्मेली, जापान ।
वैदेशिक रोजगारीको शिलशिलामा जापानमा रहेका बागलुङको गलकोट, रिश्मि गाउँका युवाहरुले सुत्केरा नबार्ने कार्यको थालनी गरेका छन् ।

नेपाली समाजमा कुनै घरमा बच्चा जन्मियो भने ‘सुत्केरो परेको’ भन्दै धार्मिक शुभकार्यमा सहभागी नहुने चलन छ । तर, घरमा नयाँ सन्तान जन्मिँदा खुशी मनाउनु पर्नेमा उल्टो बन्धु मर्दा झैँ चाडपर्व, बिवाह, पुजाआजा, चौरासी जस्ता शुभकार्य रोकेर बस्ने मान्यता व्यवहारिक नहुने बागलुङे युवाहरुको धारणा छ ।

गलकोट नगरपालिका ९ रिश्मी घर भई रोजगारीका लागि हाल जापानमा रहेका उनीहरुले अहिलेको दसैँदेखि नै यो अभियान सुरु गरेको बताएका छन् ।

देश विदेशमा रहेका साथीहरुसँग म्यासेन्जर ग्रुपमा छलफल गर्दा यो निचोडमा पुगेपछि सुत्केरा पर्दा सामान्य अवस्थामा जस्तै नियमित गर्ने अभियान सुरु गरिएको रिश्मी घर भई हाल जापान रहेका रामु सापकोटाले बताउनुभयो ।

हिन्दु वैदिक धर्म अनुसार सगोतृया र नजिकका दाजुभाइ बन्धु भित्र कोही सुत्केरी भएमा शुभकार्य नगर्ने शास्त्रीय मान्यता रहेकाले त्यही प्रचलन गर्ने गरिन्छ । तर यी युवाहरूले यो संस्कार सुधार गर्ने भन्दै सुत्केरा परेका घर तथा दाजुभाइ भित्रकाले समेत अहिलेको दसैँमा टिका लगाएर पुरानो चलन हटाउन सुरु गरेका हुन् ।

कुनै घरमा महिलाले छोराछोरीलाई जन्म दिँदा घर परिवारका सदस्यहरूले सुत्केरोमा कुनै पर्व, विवाह, ब्रतबन्ध, पूजा, चौरासी जस्ता कार्य गर्नु हुँदैन भन्ने चलनलाई हटाउन समाजिक सञ्जालको म्यासेन्जर ग्रुपमा बिशेष छलफल भइरहेको हाल टोकियोमा कार्यरत सालिकराम सापकोटाले जानकारी दिनुभयो।

सापकोटाले भन्नुभयो, ‘हामी युवाहरू एकजुट भएर नै समाज परिवर्तन गर्नुपर्छ । सुत्कोरो अर्थात छोरा छोरी जन्मिँदा त्यसलाई खुसीयाली मनाउनुपर्छ । छोराछोरी पवित्र रूपमा जन्मिनुपर्छ भन्ने उदेश्यले समाज परिवर्तनका लागि म्यासेन्जर ग्रुपमा छलफल भइरहेको छ ।’

जापानमा रहेका यी युवाहरुले आफ्नो घरका बुवाआमा तथा आफन्तलाई समेत सुत्केरा नबार्ने चलन चलाउन आग्रह गरेका छन् । यद्यपी पुरानो चलन नमान्न गरेको आग्रहलाई कतिपयले विरोध समेत गरेका थिए । तर, पुरानो चलन हटाउन विदेशबाट गरिएको सुरुवातलाई सकारात्मक रुपमा लिएको उनीहरु बताउँछन् ।

रिश्मीका प्रेम सागर सापकोटाले विगतदेखि चल्दै आएको परम्परा मान्नुपर्छ भन्ने धारणा रहेपनि युवाहरुले गरेको सकारात्मक कदमलाई साथ दिनुपर्ने बताउनुभयो । यस्तै, पण्डित मार्कन्ण्ड सुबेदीले पनि युवाहरुको कुरा बेठिक नभएको बताउनुभयो ।