भैरहवा । बुद्धजन्मस्थल लुम्बिनीमा २५ देशका बौद्ध भिक्षु भेला भएका छन् । दोस्रोपटक हुन लागेको अन्तर्राष्ट्रिय त्रिपिटक वाचन कार्यक्रममा नेपाल, भारत, श्रीलंका, म्यानमार, कम्बोडिया, थाइल्याण्ड, चीन, कोरिया, जापानलगायत २५ देशका बौद्ध भिक्षु, लामा, भिक्षुणी, अनागारिकाहरू सहभागी छन् ।
अखिल नेपाल भिक्षु महासंघको आयोजना तथा प्रदेश पाँच सरकार, शाही थाइ मन्दिर र लुम्बिनी विकास कोषको सहकार्यमा त्रिपिटक वाचन सुरु भएको छ । आजबाट सुरु भएको पाठ तीन दिनसम्म चल्ने छ । अन्तर्राष्ट्रिय जगत्मा बुद्ध जन्मस्थललाई थप प्रचारप्रसार गर्ने र पर्यटन प्रबद्र्धन गर्ने उद्देश्यले लुम्बिनी उद्यानमा पहिलो दोस्रोपटक अन्तर्राष्ट्रिय सामूहिक त्रिपिटक वाचन सुरु भएको हो ।
गत वर्षबाट मात्रै त्रिपिटक वाचन सुरु भएपछि लुम्बिनीको महिमा थप उचाईमा पुगेको छ । कार्यक्रममा भगवान बुद्धद्वारा देशित उपदेश त्रिपिटकको सामूहिक रुपमा तीन दिनसम्म पाठ गरिने छ । विगत १६ वर्षदेखि भारतको बोधगयामा हुँदै आएको पाठ अघिल्लो वर्षबाट बुद्ध जन्मस्थल लुम्बिनी सुरु गरिएको आयोजक संस्था अखिल नेपाल भिक्षु महासंघका अध्यक्ष भिक्षु मैत्री महास्थवीरले बताए ।
अध्यक्ष महास्थवीरकाअनुसार सामूहिक वाचनमा विभिन्न देशका गरी करिब एक हजार सहभागी छन् । त्रिपिटक पाठ सुरु हुनु अघि पवित्र उद्यान क्षेत्रमा -याली निकालिएको थियो । तीन दिनको कार्यक्रममा थाइ भिक्षुहरूको नेतृत्वमा पाठ हुनेछ भने नेपाली भिक्षुहरूको नेतृत्वको सत्र पनि हुने छ । त्यस्तै क्रमशः बर्मा, श्रीलंका र कम्बोडियाका भिक्षुहरूको नेतृत्वमा एक-एक घण्टा पाठ हुने छ । अन्तिम दिन मायादेवी मन्दिरको वरिपरी मैनबत्तीसहितको शान्ति पदयात्रा तथा द्वीप प्रज्वलन कार्यक्रम गरिने आयोजकले जनाएका छन् ।
यसका साथै आज र भोलि गरी दुई दिन नेपालकै प्रतिष्ठित बौद्ध विद्वानहरूबाट धर्म देशना पनि हुने कार्यक्रम छ । संस्कृति विद्हरुले त्रिपिटक पाठपछि अन्तर्राष्ट्रिय जगत्मा लुम्बिनीको महत्वा थप उचाईमा पुग्ने विश्वास व्यक्त गरेका छन् । त्रिपिटक बारे धेरै नेपाली अनभिज्ञ रहेको र बौद्ध धर्ममा यसको विशेष महत्व भएका कारण नेपालमै लगातार त्रिपिटक वाचन सुरु गर्नुपर्ने जानाकार बताउँछन् ।
विशेषगरी त्रिपिटकमा नेपालमा थेरवाद भिक्षु अनागारिकाहरूले कपिलवस्तुमै भगवान बुद्धले शुद्धोदन महाराजलाई देशना गरेको बिसन्तर जातक तथा शाक्य र कोलीयहरूको युद्ध हुनलाग्दा कपिलवस्तुमै देशना गरेका महासमय सुत्र पाठ गरिने छ । जसका लागि देवनागरीमा तथा थाइ लिपिमा उक्त ग्रन्थको पुस्तक प्रकाशित गरिएको छ ।
लुम्बिनीबारे जानाकारहरुले यस्ता आध्यात्मिक गतिविधिहरु लुम्बिनीमा गरिरहनु पर्ने बताउँछन् । प्रत्येक वर्ष त्रिपिटक पाठ गर्न सके पनि अन्तर्राष्ट्रिय जगत्मा लुम्बिनीको गरिमा बढ्ने र पर्यटन क्षेत्र फस्ट्याउने व्यवसायी बताउँछन् । लुम्बिनी उद्यानमा आयोजना गरिएको त्रिपिटक पाठले पर्यटन क्षेत्रमा थप आयाम थपेको आयोजकको विश्वास छ । त्रिपिटकको उद्घाटन गर्दै प्रदेश पाँचका मुख्यमन्त्री शंकर पोखरेलले लुम्बिनी विश्व शान्तिको मुहान भएको बताए ।
मुख्यमन्त्री पोखरेलले लुम्बिनीसँगै तिलौराकोट र रामग्राम, देवदहको विकासका लागि प्रदेश सरकार लागि परेको जनाए । थाइल्याण्डका पूर्वस्वास्थ्यमन्त्री पुनिङ सुधारतले लुम्बिनीको विकासमा आफूहरु सधै हातेमालो गर्ने बताइन् । उनले यस किसिमका त्रिपिटक वाचनले लुम्बिनीको महत्व अझै बढ्ने जनाइन् ।